Literatura niderlandzka

(Rozmowy) o współczesnej literaturze niderlandzkiej – strona prowadzona przez Fundację Literatura

Wyspa – Marek Sapiński, Amsterdam 2018

W Amsterdamie w zeszłym roku ukazała się ciekawa i wyjątkowa publikacja – nie dotyczy ona co prawda literatury niderlandzkiej, ale postanowiliśmy zwrócić na nią uwagę bowiem powstała na styku polskiej i holenderskiej rzeczywistości i odzwierciedla świat wyobraźni od lat mieszkającego w Holandii, a urodzonego w Polsce architekta: Marka Sapińskiego.

Recenzja książki Marka Sapińskiego Het Eiland/Wyspa/The Island (Amsterdam, 2018)

Wyspa – ma swój początek na kartce papieru. Niepozorny szkic ołówkiem, zainspirowany projektem ojca Marka Sapińskiego reprezentował nowoczesny, surowy model wieżowca w Gdańsku. Szkic w zeszycie rozbudził wyobraźnię 12-latka, a kilka dekad później okazało się, że jego wyobraźnia jest w stanie zrodzić całe miasta, całkowicie nowe państwo: równoległą rzeczywistość marzeń, gdzie zgodnie z poglądami autora społeczeństwo obywatelskie inwestuje w naukę i rozwój, ale zgodnie z buddyjską filozofią nie zezwala na połów ryb i produkcję mięsa. Przygoda Marka Sapińskiego zaczęła się od szkicowania pojedynczych budynków. Wypełniły one potem przestrzeń od podstaw wymyślonych i skonstruowanych w wyobraźni miast, a miasta te trafiły na mapę świata, na odkrytą przez Marka na Pacyfiku tytułową Wyspę – Republikę Marka.

Trójjęzyczna książka wydana w 2018 w Amsterdamie odzwierciedla efekt pracy artysty i architekta Marka Sapińskiego. Fascynujące są zwłaszcza początki wyspy. Wykluła się ona w umyśle młodego Gdańszczanina, dorastającego za Żelazną Kurtyną i tęskniącego za wolnym miastem i wolną republiką – światem wolności dla ówczesnych Polaków dostępnym tyko w wyobraźni. Inspiracje czerpie z otaczających go budowli, ale też z zachodnich magazynów i publikacji na temat architektury światowej – nieobecnej w rzeczywistości PRL-u, oraz z kultury popularnej. 8 listopada 1966 Marek proklamuje powstanie własnego niezależnego państwa. Republika Marka ma własną zaprojektowaną przez pomysłodawcę flagę i herb, a niecałą dekadę później ma też własną konstytucję – Konstytucję 3 czerwca, o którą mieszkańcy nie toczą sporów. Republika rozwija się nieustannie, a jej pomysłodawca reaguje na tendencje znane mu z otaczającej go rzeczywistości. Bazy wojskowe w Republice Marka korespondują z rzeczywistością zimnowojenną, a pod koniec czerwca 1969, miesiąc przed pierwszym lądowaniem człowieka na księżycu, satelita Hyphen 1 zostaje wystrzelony na orbitę z kosmodromu Leba, na południowo-zachodnim krańcu wyimaginowanej wyspy.

50921757_247259892818350_3158523588043079680_o

Dla architektów i konstruktorów projekt ten będzie stanowić formę zabawy bowiem zaprasza do rozpoznawania zaprojektowanych przez autora budynków, które ewidentnie nawiązują do klasycznych i nowoczesnych rozwiązań architektonicznych z całego świata. W tym sensie wyspa jest pewną syntezą nowoczesnej architektury. Książka ta odzwierciedla też kulisy procesu tworzenia i jego wielowarstwowość na poziomie interpretacyjnym i intertekstualnym. Analiza poszczególnych miast, w późniejszym etapie zdigitalizowanych i przerobionych komputerowo, fascynuje dbałością o detal oraz zachęca do mentalnej rekonstrukcji mapy skojarzeń, inspiracji i wpływów z kultury popularnej. Republika Marka i jej 22 miasta to fascynująca podróż w głąb umysłu dorastającego w komunistycznym kraju chłopca, który rozwinął skrzydła i wbrew całemu światu, wykreował własną rzeczywistość by potem własnymi wizjamizawojować świat. Ta pięknie wydana książka rozbudza wyobraźnię i oddaje hołd projektowi, który zaczął się od niewinnego, niedoskonałego szkicu w zeszycie, a po latach pracy i zaangażowania zaczął tętnić własnym życiem.

Iwona Guść

56549478_283276609216678_8879909278924668928_o

 

Książkę można nabywać w księgarni Architectura & Natura w Amsterdamie.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Ta witryna wykorzystuje usługę Akismet aby zredukować ilość spamu. Dowiedz się w jaki sposób dane w twoich komentarzach są przetwarzane.

Information

This entry was posted on 12/04/2019 by in Uncategorized.

Nawigacja

%d blogerów lubi to: